تفسیر موضوعی سوره هود

چکیده

سوره هود نیز به مانند سوره یونس موضوعات مهمی مورد بحث قرار می دهد از جمله جنبش عقيده اسلامي را در سراسر تاريخ بشري ، از زمان نوح عليه السّلام تا روزگار محمد – صلی الله علیه وسلم- عرضه مـي دارد، و مقرّر مي نمايد که عقيده بر حقائق بنيادين يکتائي استوار و پايدار است، وباید بايد به اين هم اعتقاد داشت که اين جهان جای آزمايش است نه جای سزا و جزا  چرا که سزا و جزا در آخرت است ، و الله متعال به انسان آزادي داده است که در اين دنيا هدايت يا ضلالت را گزيند، و اين آزادي است که ملاک آزمايش است .

   در این سوره از نشانه های صبر وتمحمل رسول اکرم- صلی الله علیه وسلم-  در قبال امر دعوت و رسانیدن پیام الهی به صورت جدی به گوش جهانیان بحث صورت گرفته است، يکي از ايـن نشانه هاي برجسته بیان موقف گیری رسول اکرم- صلی الله علیه وسلم- در احوال و اوضاعي است که با روي گرداني و تکذيب و تمسخر و استهزاء و بـيم و ترديد و اذيّت و آزار ديگـران روياروي گرديده اند، و در همچون مواقعي چگونه صبر و استقامت نشان داده اند، و بر حق و حقيقتي که با خود به ارمغان آورده اند ماندگار مانده اند و ايمان و اطمينان داشته اند، و چه اندازه به ياري الله متعال اميدوار بوده اند، و کمترين شکّ و گماني به فرارسيدن پيروزي و بهروزي از سوي آفريدگارشان نداشته اند.

    در این سوره، در کنار عبادت و دعوت به توحید و یکتاپرستی، پیامبران در فعالیت‌ها و اصلاحات اقتصادی نقش اساسی و کلیدی داشته‌ اند، عقیده و باور به خداوند و روز آخرت نقش بزرگی در اصلاح اعمال فردی، خانوادگی وجامعه دارد، ،بر خلاف، دنباله رویی از مفسدین وشریک شدن در خیانت آنها به مانند کفر باپیامبران الهی، تکذیب توهین وتحقیر ایشان، دست زدن به محرمات ومنهیات، سهیم شدن، در خیانت مالی واقتصادی از جمله کم کردن در کیل و پیمانه اگرچه اندک هم باشد، در نزد خداوند متعال بسیار گناهی بزرگ حساب می شود، از همین جهت الله متعال دستور داده است که کیل و پیمانه را پوره بدهید چنانچه خودتان از دیگران پوره می گیردید.

همچنین در این سوره مـي بينيم کـه هرگاه با واقعيّت دعوت و حرکت در هر مرحله اي روياروي مي شود، و دعوت و حرکت را به موضعگري مناسب راهنمائي مي کند. اين چنين مي بينيم بدان هنگام که داستان با مقتضيات جنبش و پيکار با جاهليّت در مراحل مختلف روياروي مي گردد، روياروئي زنده و پويا. کارآئي آن بسان کارآئي بقيّه سوره اي است که در آن مي آيد. در عين حال آن را هماهنگ با روند و فضا و موضوع سوره مي يابيم ، و آن را در جهان واقع به تمام و کمال بيانگر اهداف سوره ، و تصديق کنندۀ رهنمودها و احکام و پيامها و سائر چيزهائي مي بينيم که سوره متضمّن آنها است.

   در این سوره داستان های انبیای گذشته را با قوم شان بیان کرده است که تا از کارکردهای بد آنها پند گرفته،از مهلکاتی که دامنگیر آنها شد دوری نماییم، و از کارهای خوب آنها را الگوگیری نموده به کیامیابی ورستگاری برسیم.

واژگان کلیدی: تفسیر موضوعی، مقطع، توضیح کلمات، درسها واندرزه.